اتریوم بیش از ۱۰۰ میلیون دلار درآمد از دست داد؛ سود برد بزرگ کوین‌بیس در سال ۲۰۲۵

خلاصه‌ای از تحلیل

• شبکه اتریوم در سال ۲۰۲۵ با وجود بیشترین حجم تراکنش، بیش از ۱۰۰ میلیون دلار از درآمد کارمزد خود را از دست داد.
• سود قابل توجهی به نفع کوین‌بیس و شبکه Base به عنوان لایه دوم اصلی بازار منتقل شد.
• روند رشد کاربران نهادی و سلطه اتریوم بر بازار دیفای ادامه یافت و سهم ۶۴ درصدی از کل ارزش قفل‌شده را تأمین کرد.
• میزان سودآوری توکن ETH کاهش یافته و فشار تورمی بر آن پس از آپگرید Dencun افزایش یافته است.

چرا اتریوم بخش بزرگی از درآمد کارمزدی خود را در سال ۲۰۲۵ از دست داد؟

در سال ۲۰۲۵، اتریوم بهترین عملکرد عملیاتی خود را در تاریخ ثبت کرد و حجم بی‌سابقه‌ای از تراکنش‌ها را پردازش نمود. این شبکه همچنان شبکه اصلی و محبوب دنیای بلاکچین‌های تجاری و غیرمتمرکز (DeFi) باقی ماند؛ اما نکته قابل توجه این بود که ارز دیجیتال ETH، علی‌رغم رشد شبکه، نتوانست از این موفقیت سهمی مشابه ببرد. بنا بر داده‌های CryptoSlate، قیمت اتریوم نسبت به ابتدای سال بیش از ۱۰ درصد افت داشت و زیر ۳۰۰۰ دلار معامله می‌شود. حتی نسبت ETH/BTC نیز از ابتدای سال ۶ درصد افت را تجربه کرد و این موضوع، تغییرات بنیادی در اقتصاد شبکه را نشان می‌دهد.

بیشتر بخوانید: قیمت بیت کوین

یکی از اصلی‌ترین دلایل این تحول، کاهش قابل توجه اجاره یا همان کارمزدی است که شبکه‌های لایه دوم به اتریوم پرداخت می‌کردند. لایه دوم‌ها مثل Base، آربیتروم (Arbitrum)، پالیگان و دیگران، تراکنش‌ها را تجمیع نموده و با هزینه کمتر به بلاکچین اصلی ثبت می‌کنند و در گذشته منبع اصلی درآمد کارمزدی اتریوم محسوب می‌شدند. در سال ۲۰۲۴، مجموع درآمد این شبکه‌ها ۲۷۷ میلیون دلار بود که ۴۱ درصد آن معادل ۱۱۳ میلیون دلار را به اتریوم جهت امنیت و انتقال داده پرداخت کردند.

اما در سال ۲۰۲۵، ساختار درآمدی این بازار کاملاً تغییر کرد؛ درآمد نهایی لایه دوم‌ها به ۱۲۹.۱۷ میلیون دلار سقوط کرد و سهم پرداختی آنها به شبکه اصلی اتریوم فقط ۱۰ میلیون دلار بود؛ یعنی کمتر از ۱۰ درصد کل درآمدشان. در واقع، اتریوم برای تضمین دوام و رشد اکوسیستمش عملاً بیش از ۱۰۰ میلیون دلار درآمد قطعی کارمزدی را از دست داد. این کاهش ناشی از به‌روزرسانی Dencun بود که سال گذشته پیاده‌سازی شد و موجب کاهش قابل توجه کارمزدها گردید. اگرچه این بروزرسانی شبکه را سریع‌تر و ارزان‌تر کرد، اما منبع اصلی تقاضا برای توکن ETH را تضعیف نمود. در سال‌های گذشته، افزایش کارمزدها اثر ضدتورمی بر ETH داشت زیرا بخش عمده کارمزدها سوزانده می‌شد. اما با رسیدن کارمزدها به رکوردهای پایین در سال ۲۰۲۵، فشار ضدتورمی تضعیف شد و از زمان مرج در سپتامبر ۲۰۲۲، نرخ تورم اتریوم تا ۰.۲۰۴ درصد افزایش یافته است.

سود چشمگیر کوین‌بیس؛ تسلط شبکه Base بر درآمد لایه دوم اتریوم

همزمان با بازآرایی ساختار اقتصادی اتریوم، بازار راهکارهای مقیاس‌پذیری حول یک بازیگر اصلی متمرکز شد. شبکه Base که توسط صرافی آمریکایی کوین‌بیس توسعه یافته، در سال ۲۰۲۵ بیش از ۷۵ میلیون دلار درآمد تولید کرد؛ عددی که ۶۰ درصد کل درآمد بازار لایه دوم را به خود اختصاص داد و از رقبا فاصله چشمگیری گرفت. آربیتروم (Arbitrum) با حدود ۲۵ میلیون دلار درآمد در جایگاه دوم قرار گرفت و سایر رقبا نظیر پالیگان (Polygon) تنها ۵ میلیون دلار و پروژه لینه (Linea) وابسته به Consensys حدود ۳.۹۴ میلیون دلار درآمد کسب کردند. شبکه Optimism که در سال‌های ابتدایی مقیاس‌پذیری بلاکچین پیشرو بود نیز تنها ۳.۸۳ میلیون دلار سود کسب نمود.

اطلاعات بیشتر: قیمت Arbitrum

این داده‌ها نشان می‌دهد اکوسیستم اتریوم، به‌رغم افت قیمت توکن ETH و کاهش درآمد کارمزدی، همچنان جذابیت خود را برای بازیگران نهادی و توسعه‌دهندگان حفظ کرده است. به ویژه، سلطه اتریوم بر بازار دیفای در دو سال اخیر بیشتر هم شده و بر اساس داده‌های موجود، این شبکه اکنون ۶۴ درصد از مجموع ارزش قفل‌شده در برنامه‌های دیفای را تحت کنترل دارد؛ این در حالیست که این رقم در سال ۲۰۲۲ تا کف ۴۵ درصد هم کاهش یافته بود. به‌عبارت دیگر، با کاهش هزینه‌های تراکنش و افزایش کارایی شبکه، بخش قابل توجهی از نقدینگی و کاربران به بلاکچین اتریوم بازگشته‌اند. اگرچه افت قیمت ETH در مقایسه با بیت کوین همچنان پابرجاست، اما پایه‌های فنی و بازار اتریوم به طور آشکاری در حال تقویت است.

نقاط کلیدی تحلیل تکنیکال

سطوح حمایت اصلی اتریوم در حال حاضر در محدوده ۲۸۰۰ تا ۲۹۵۰ دلار قرار دارد که در صورت شکسته شدن، می‌تواند افت بیشتری را در پی داشته باشد. مقاومت اصلی نیز در نزدیکی سطح ۳۲۰۰ دلار است که عبور قیمت از آن، نشانه‌ای از بازگشت روند صعودی در کوتاه‌مدت خواهد بود. اندیکاتور RSI روی بازه ۴۴ تا ۴۸ قرار دارد و نزدیک اشباع فروش است که می‌تواند نشانه‌ای از کاهش قدرت فروشندگان باشد. شاخص MACD در فاز نزولی قرار دارد اما فاصله خطوط در حال کاهش است که پتانسیل بازگشت قیمت را بالا می‌برد. میانگین متحرک ۵۰ روزه زیر میانگین ۲۰۰ روزه قرار گرفته که نشانه‌ای از فشار نزولی بلندمدت است ولی واگرایی صعودی کوتاه‌مدت در برخی تایم‌فریم‌ها مشاهده می‌شود.

فاکتورهای فاندامنتال تأثیرگذار

یکی از اصلی‌ترین عوامل بنیادین، تاثیر آپدیت Dencun و کاهش شدید کارمزدهای شبکه بود که ضمن افزایش جذابیت شبکه، درآمد مستقیم اتریوم را کاهش داد. اخبار مربوط به رشد شبکه‌های لایه دوم، حضور فعال شبکه Base و افزایش نقدینگی در برنامه‌های دیفای نیز به نوبه خود بر احساسات بازار تاثیر گذاشته‌اند. حجم معاملات ETH کاهش یافته و نوسانات آن در قیاس با بیت کوین، کمتر شده است. همچنین، جذابیت و اعتماد سرمایه‌گذاران نهادی به اتریوم باعث شده تا علی‌رغم افت قیمت، خروج نقدینگی گسترده از شبکه صورت نگیرد. شاخص احساسات بازار در وضعیت بی‌طرف یا کمی نزولی قرار دارد که نشانه‌ای از تردید معامله‌گران برای ورود یا خروج سنگین سرمایه است.

جزئیات بیشتر: قیمت پالیگان

پیش‌بینی حرکت آینده بازار

در صورت تثبیت قیمت بالاتر از محدوده ۳۰۰۰ دلار و حفظ حمایت‌های فعلی، احتمال رشد تدریجی و بازگشت قیمت به سمت سطوح مقاومتی بعدی وجود دارد. اگر فشار فروش ادامه یابد و قیمت به زیر سطح ۲۸۰۰ دلار برسد، سناریوی نزولی با تست حمایت‌های پایین‌تر فعال خواهد شد. از طرف دیگر، ادامه ورود کاربران و نهادها به دیفای و توسعه راهکارهای لایه دوم می‌تواند در میان‌مدت زمینه بازگشت اعتماد به بازار و حمایت از قیمت ETH را فراهم کند. هر گونه خبر مهم فاندامنتال یا تغییر در سیاست توسعه شبکه (مانند آپدیت‌های جدید) می‌تواند محرک اصلی جهت حرکات بعدی باشد.

نتیجه‌گیری و پیشنهاد کلی

بر اساس وضعیت فعلی بازار، به نظر می‌رسد اتریوم علی‌رغم افت درآمد کارمزدی و چالش‌های قیمتی، همچنان اکوسیستمی پویا و رو به رشد دارد. پیشنهاد می‌شود سرمایه‌گذاران با رعایت مدیریت ریسک، تا دریافت نشانه‌های واضح‌تر از تغییر روند بازار، از معاملات هیجانی خودداری کنند و موقعیت‌های فعلی خود را حفظ نمایند. توجه به اخبار و آپدیت‌های آتی شبکه می‌تواند نقش کلیدی در تصمیم‌گیری داشته باشد.

در مجموع، تغییرات اقتصادی و فنی در اکوسیستم اتریوم موجب شده تا ساختار درآمدی به نفع شبکه‌های لایه دوم مانند Base تغییر کند، اما تسلط این شبکه بر دیفای و رشد استفاده‌کنندگان نهادی نشان می‌دهد آینده‌ای پویاتر برای این اکوسیستم متصور است. سرمایه‌گذاران با رویکردی محتاطانه و آگاهانه، می‌توانند از فرصت‌های رشد بعدی بهره‌مند شوند.