تهدید Stablecoinهای ۳۰۰ میلیارد دلاری؛ اروپا در مسیر مقابله با شوک‌های مالی آمریکا

خلاصه خبر

• بانک مرکزی اروپا هشدار داده است که رشد Stablecoinهای دلار می‌تواند شوک‌های مالی آمریکا را به اروپا منتقل کند.
• اکنون بیش از ۹۸٪ Stablecoinها بر پایه دلار آمریکا هستند و سهم ارز یورو بسیار کم است.
• نگرانی‌ها از افزایش ارتباط Stablecoinها با بانک‌ها و بازارهای مالی سنتی در اروپا بالا رفته است.
• مقامات اروپایی در حال برنامه‌ریزی برای سناریوهای بحرانی و مقابله با ریسک‌های ناشی از Stablecoinها هستند.

Stablecoinهای دلاری؛ نقطه شروع نگرانی اروپا

در سال‌های اخیر، Stablecoinها که به‌عنوان رمزارزهای ثابت شناخته می‌شوند، جایگاه ویژه‌ای در بازار دارایی‌های دیجیتال پیدا کرده‌اند. این توکن‌ها معمولاً به ارزهای رسمی مثل دلار آمریکا یا یورو متصل هستند تا قیمت ثابت‌تری نسبت به دیگر رمزارزها داشته باشند. اما نکته قابل توجه این است که بیش از نود و هشت درصد کل Stablecoinهای جهان با پشتوانه دلار صادر می‌شوند و سهم یورو به رقم کمتر از یک میلیارد یورو محدود شده است. این موضوع باعث شده بانک مرکزی اروپا نسبت به رشد سریع این بازار و تأثیرات احتمالی آن بر اقتصاد قاره سبز هشدار دهد.

افزایش حجم Stablecoinهای دلاری این نگرانی را ایجاد کرده است که اروپا از طریق دارایی‌های دیجیتال، بیش از پیش در معرض نوسانات و شوک‌های اقتصادی ناشی از سیاست‌های مالی و پولی آمریکا قرار گیرد. در حالی که در گذشته تبادل Stablecoinها بیشتر در فضای رمزارزها رخ می‌داد، امروز این دارایی‌ها با نظام بانکی، بازار اوراق بهادار و زیرساخت‌های تسویه پایاپای ترکیب شده‌اند. همین مسئله باعث شده مسیرهای جدیدی برای سرایت بحران‌ها از اقتصاد آمریکا به اروپا ایجاد شود.

بانک مرکزی اروپا تأکید می‌کند که با توجه به سهم بالای Stablecoinهای دلاری، هر رویداد ناگهانی مثل هجوم دارندگان توکن‌ها برای تبدیل ارز دیجیتال به دلار واقعی، می‌تواند منجر به فروش گسترده اوراق بهادار آمریکا شده و قیمت‌ها را در بازارهای جهانی تغییر دهد. در نتیجه، نرخ‌های بهره، انتظار تورمی و شرایط مالی در منطقه یورو نیز به طور غیرمستقیم تحت تأثیر نوسانات خارج از مرزهای اروپا قرار خواهند گرفت.

گسترش ریسک Stablecoin و نگرانی برای ثبات مالی

اساس نگرانی بانک مرکزی اروپا این است که Stablecoinها از یک ابزار تخصصی برای معامله‌گران رمزارز، به ابزاری سیستماتیک در بازار مالی جهانی تبدیل شده‌اند. این رشد پر شتاب، شرایط بحرانی جدیدی را به وجود آورده که در آن حتی یک فروپاشی بزرگ در بازار Stablecoinها می‌تواند نوسانات شدیدی به بخش‌های مختلف اقتصاد اروپا منتقل کند. به طور مشخص، ارتباط نزدیک Stablecoinها با بانک‌ها، مؤسسات مالی و بازارهای مشتقه خطر سرایت بحران را نسبت به گذشته افزایش داده است.

در صورتی که اعتماد به یک Stablecoin بزرگ به یک‌باره از بین برود، دارندگان ارز دیجیتال به سرعت اقدام به فروش توکن‌ها و تبدیل آن به ارز واقعی می‌کنند. این روند ممکن است باعث شود صادرکنندگان Stablecoin مجبور به فروش گسترده اوراق قرضه و سایر دارایی‌های امن شوند تا بتوانند تعهدات مالی خود را انجام دهند. این سناریو، شرایط قیمتی را نه تنها در بازار رمزارزها بلکه در بازارهای سنتی نیز دستخوش نوسان می‌کند.

گزارش‌های تازه نشان می‌دهد بسیاری از بانک‌ها و سازمان‌های مقررات‌گذار در اروپا، Stablecoinها را جزء ریسک‌های مالی مهم ارزیابی می‌کنند. به ویژه Stablecoinهای دلاری که قوانین سختگیرانه‌ای در اروپا ندارند، می‌توانند زمینه قاچاق سرمایه و بحران‌های احتمالی را تشدید نمایند. این موضوع مقامات اروپایی را وادار ساخته تا نظارت دقیق‌تر و ساختارهای پشتیبان قوی‌تری را در نظر بگیرند.

اقدامات اروپا برای مقابله با شوک‌های مالی مرتبط با Stablecoin

با توجه به نگرانی‌های فزاینده، نهادهای اروپایی از جمله بانک مرکزی اروپا و هیئت ریسک سیستماتیک اروپا، برنامه‌هایی برای شناسایی، مدل‌سازی و کنترل ریسک‌های Stablecoinها تدوین کرده‌اند. آن‌ها سناریوهای بحرانی مختلفی را مورد بررسی قرار می‌دهند که در آن ممکن است دارندگان Stablecoin در پی وقوع بحران، به سرعت دارایی خود را نقد کنند و این اقدام به تخلیه ذخایر دلاری در بانک‌ها و تغییر در میزان عرضه و تقاضا منجر شود.

برخی از این سناریوها بر اساس Stablecoinهای چند صادرکننده بنا شده‌اند که در مناطق مختلف جهان به صورت همزمان توکن عرضه می‌کنند و ذخایر ارزی خود را به طور جهانی مدیریت می‌نمایند. در چنین موقعیتی، حتی وجود مقررات قوی در اروپا نیز ممکن است کافی نباشد، زیرا دارندگان اروپایی احتمالاً سریع‌تر از سایرین برای بازخرید Stablecoin خود اقدام می‌کنند. این مسأله می‌تواند بانک‌های اروپایی که ذخایر بیشتری نگهداری می‌کنند را در معرض فشار بالای نقدینگی قرار دهد.

همچنین، اتحادیه اروپا به فکر توسعه Stablecoinهای یورویی و اعمال مقررات جامع بر Stablecoinهای دلاری، به ویژه USDT و USDC، است. این رویکرد در راستای کاهش وابستگی به دلار و افزایش کنترل بر سیاست‌های پولی داخلی صورت می‌گیرد. به این ترتیب، اروپا سعی دارد همزمان با پذیرش نوآوری‌های مالی، از منافع و ثبات نظام مالی خود نیز محافظت کند.

آینده Stablecoinها در اروپا؛ فرصت یا تهدید؟

با وجود هشدارها و نگرانی‌های موجود، برخی کارشناسان معتقدند Stablecoinها می‌توانند به شرط وجود مقررات مناسب، به پیشرفت بازارهای مالی اروپا و تسهیل پرداخت‌های بین‌المللی کمک کنند. با این حال، چالش اصلی این است که نباید اجازه داده شود دلار آمریکا از طریق فناوری‌های نوین و بدون واسطه، کنترل بازارهای مالی منطقه یورو را به دست گیرد.

بانک مرکزی اروپا تأکید می‌کند طراحی و راه‌اندازی Stablecoinهای مبتنی بر یورو، همراه با نظارت قوی، می‌تواند مزایای فناوری بلاکچین را به نفع رشد و استقلال اقتصادی اروپا به کار گیرد. از طرفی، معرفی یوروی دیجیتال به عنوان ارز دیجیتال بانک مرکزی بخشی از راهبرد کلان برای مقابله با نفوذ دلار و کاهش اثرپذیری از تصمیمات فدرال رزرو آمریکا است.

با این که تاکنون بحران جدی ناشی از Stablecoinها به طور مستقیم رخ نداده است، اما کارشناسان معتقدند رشد شدید این بازار و ترکیب آن با نظام مالی سنتی، می‌تواند در چند سال آینده زمینه‌ساز شوک‌های مالی غیرمنتظره باشد. بر همین اساس مقامات اروپایی با احتیاط تمام در پی تدوین مقررات و ساختارهای حمایتی هستند تا در صورت وقوع بحران، توانایی واکنش سریع و مؤثر را داشته باشند.

در مجموع، رشد Stablecoinهای دلاری و سهم کم یورو در این بازار، تهدیدی جدی برای استقلال پولی و ثبات مالی اروپا محسوب می‌شود. سیاست‌گذاران اروپایی باید همزمان با پذیرش نوآوری دیجیتال، مسیر استفاده از ارزهای محلی و سامان‌دهی مقررات دقیق بر Stablecoinها را در اولویت قرار دهند تا مخاطرات بازارهای جهانی را به حداقل برسانند.