به نوشته
فرید کریمی
تاریخ انتشار
۲۳ بهمن ۱۴۰۴
پایان بازی بانکها برای استیبلکوینها؛ چالش جدید در مسیر رقابت مالی!
خلاصه خبر
- اختلاف میان بانکها و شرکتهای رمزارزی بر سر استیبلکوینها به نقطه حساسی رسیده است.
- سهم روزافزون استیبلکوینها در بازار مالی باعث نگرانی بانکها نسبت به از دست رفتن منابع مالی شده است.
- بحث اصلی اکنون بر سر این است که آیا باید استیبلکوینها مشابه سپردههای بانکی در نظر گرفته شوند یا خیر.
- سیستمهای پاداش و سوددهی روی استیبلکوینها مهمترین عامل اختلاف میان بانکها و فعالان رمزارز است.
- سرنوشت قوانین جدید درباره استیبلکوینها میتواند بر آینده رقابت مالی ایران و جهان تأثیر داشته باشد.
استیبلکوینها؛ چالش یا فرصت برای بانکها؟
در ماههای اخیر، استیبلکوینها به یکی از بازیگران اصلی در بازار مالی جهانی تبدیل شدهاند. این رمزارزهای پایدار که معمولا پشتوانه آنها دلار یا سایر ارزهای معتبر است، توانستهاند بخش بزرگی از تراکنشهای دیجیتال را به خود اختصاص دهند. اما رشد سریع این ابزارها باعث نگرانی نهادهای سنتی مالی، بهویژه بانکها، شده است. دلیل این نگرانی ساده است: هر چه افراد و شرکتها بیشتر از استیبلکوینها استفاده کنند، منابع مالی کمتری در اختیار بانکها قرار میگیرد. به همین دلیل، رقابت اصلی بانکها و صادرکنندگان استیبلکوینها بر سر جذب و نگهداری پول مردم شکل گرفته است.
در گذشته، بانکها نقش واسطههای اصلی مالی را داشتند و سپردههای مردم را برای اعطای وام و کسب درآمد به کار میگرفتند. اما حالا، رمزارزهای پایدار با فراهم کردن امکان نگهداری دارایی بدون نیاز به بانک، این مدل را به چالش کشیدهاند. بهخصوص اگر استیبلکوینها بتوانند سود یا مزایایی مشابه حسابهای بانکی ارائه دهند، افراد زیادی ممکن است سرمایهشان را از بانکها خارج کرده و وارد این بازارهای نوظهور کنند. به همین خاطر، بانکها استیبلکوینها را نه فقط به عنوان ابزار پرداخت بلکه به چشم رقیبی جدی برای منابع خود میبینند.
با توجه به روند فعلی، به نظر میرسد استیبلکوینها میتوانند سهم بزرگی از بازار مالی را تصاحب کنند؛ اما سیاستگذاران هنوز تصمیم قطعی نگرفتهاند که این رقابت را به چه شکلی مدیریت کنند. از یک سو، محدود کردن سوددهی استیبلکوینها میتواند رشد این صنعت را کُند کند؛ و از سوی دیگر، آزادی کامل در این زمینه ممکن است بانکها را با بحران منابع مواجه کند. همه این عوامل نشان میدهد که آینده نظام مالی، بیش از هر زمان دیگری وابسته به تصمیمات مربوط به استیبلکوینها خواهد بود.
اختلاف نظر بانکها و فعالان رمزارز درباره سود استیبلکوین
یکی از اصلیترین مباحثی که این روزها میان بانکها و فعالان رمزارز بوجود آمده، موضوع پرداخت سود یا پاداش به دارندگان استیبلکوینهاست. اگرچه این رمزارزها در ابتدا فقط به عنوان ابزاری برای انتقال سریع و امن پول طراحی شده بودند، اما حالا برخی شرکتها به کاربران خود امتیازهایی مانند سود یا پاداش ارائه میدهند. همین موضوع باعث شده که استیبلکوینها تا حد زیادی شبیه حسابهای پسانداز بانکی شوند و این امر نگرانی بانکها را دو چندان کرده است.
بانکها بر این باورند که اگر به دارندگان استیبلکوینها سود پرداخت شود، درصد زیادی از سپردههای بانکی به سمت این ابزارهای نوین جریان خواهد یافت. این اتفاق میتواند توان وامدهی بانکها و نقش کلیدی آنها در تامین مالی اقتصاد را تضعیف کند. از سوی دیگر، فعالان حوزه رمزارز معتقدند که پاداشدهی و نوآوری در خدمات حق طبیعی این فناوری جدید است و نباید جلوی رقابت آزاد را گرفت.
در جلسات اخیر میان نمایندگان بانکها و شرکتهای رمزارزی، هیچ توافقی درباره شیوه برخورد با سود استیبلکوینها حاصل نشده است. بانکها خواستار محدودیت یا ممنوعیت کامل این پاداشها هستند؛ اما شرکتهای رمزارزی تاکید میکنند بدون مزیت رقابتی، امکان گسترش و پذیرش این فناوری وجود نخواهد داشت. به نظر میرسد تا زمانی که راهکاری منطقی برای این موضوع تدوین نشود، تنشها و اختلافات در این حوزه ادامه خواهد داشت.
آینده رقابت مالی با ورود استیبلکوینها به کجا میرسد؟
پرسش مهم بسیاری از فعالان بازار این است که مسیر آینده رقابت مالی با حضور استیبلکوینها چگونه خواهد بود. برخی معتقدند اگر قانونگذاران تصمیم بگیرند سوددهی استیبلکوینها را کاملا محدود کنند، این رمزارزها فقط به عنوان ابزاری برای انتقال پول باقی خواهند ماند و نمیتوانند جایگزین جدی سپرده بانکی شوند. در مقابل، اگر این ابزارها اجازه داشته باشند سود ارائه دهند، احتمالاً تغییرات گستردهای در ساختار بانکها و موسسات مالی رخ میدهد.
در سناریوی سوم، ممکن است lawmakers راهکاری میانه اتخاذ کنند و اجازه برخی پاداشها را در قالبهای خاص بدهند، اما پرداخت سود صرفاً برای نگهداری استیبلکوینها را محدود کنند. در این صورت، رقابت میان بانکها و شرکتهای رمزارزی به سمت ارائه خدمات متنوعتر خواهد رفت و هر دو گروه سعی خواهند کرد مشتریان بیشتری جذب کنند. در هر حالت، تغییرات بنیادین در بازار مالی اجتنابناپذیر خواهد بود و بسیاری از قوانین فعلی احتمالا نیاز به بازنگری خواهند داشت.
با توجه به رشد روزافزون استیبلکوینها و گسترش کاربردهای آنها در معاملات روزمره و بینالمللی، به نظر میرسد تصمیمگیری درباره نحوه مدیریت این داراییهای دیجیتال یکی از مهمترین چالشهای چند سال آینده بازارهای مالی در ایران و جهان باشد. همافزایی یا تضاد میان بانکها و رمزارزها مسیر آینده این بازار مهم را تعیین خواهد کرد.
در مجموع، استیبلکوینها با ورود خود به عرصه مالی، رقابتی جدی با بانکها به راه انداختهاند که پیامدهای گستردهای برای آینده اقتصاد خواهد داشت. نوع مواجهه با موضوع سوددهی و پاداش این رمزارزها میتواند مسیر رشد یا محدودیت آنها را مشخص کند. تصمیم نهایی قانونگذاران، نه تنها برای بانکها و شرکتهای رمزارزی، بلکه برای میلیونها کاربر و سرمایهگذار نیز اهمیت حیاتی خواهد داشت.
درباره نویسنده
فرید کریمی
ثبت نظر جدید
